Turystka na ławce z widokiem na zalesione grzbiety Beskidów
Dům sv. JosefaGruň · Beskydy

Atrakcje

Co można tu przeżyć

Chata stoi na grzbiecie, góry zaczynają się tuż za drzwiami. Dziewiętnaście ciekawych miejsc w okolicy, dziesiątki tras pieszych, rowerowych i na nartach biegowych, a do tego zimowe zabawy tuż pod chatą.

Dům sv. JosefaGruň · Beskydy

Piechurzy, rowerzyści, biegacze narciarscy i narciarze znajdą w okolicy Grunia mnóstwo możliwości. Wystarczy wybrać zakładkę, która Państwa interesuje.

Okolice Grunia

Ciekawe miejsca w okolicy Grunia

Dziewiętnaście miejsc wartych wycieczki: od kościółka kilka kroków od chaty po słowackie miejsce pielgrzymkowe na górze Živčáková.

Łąka i chałupy poniżej chaty z widokiem na zalesione grzbiety Beskidów

Grzbiet Grunia

Gruň to rozległy grzbiet górski w Zadních horách, czyli w tylnej części Beskidu Śląsko-Morawskiego. Za jego krańce uważa się okolicę Kotoščina przy przełęczy Bílý kříž oraz szczyt Příslop. Na grzbiecie między szczytami Janikula i Kozlena leży osada Gruň, należąca do gminy Staré Hamry.

Nazwa Gruň pochodzi od wołoskiego słowa o tym samym brzmieniu, oznaczającego wylesiony grzbiet górski zamieniony na pastwiska, tak zwane łąki wołoskie. W szerszej okolicy znajdą Państwo także inne, mniej wyraźne „grunie”, na przykład Mazácký grúnik w masywie Lysá hora.

Pasterstwo szałaśnicze było głównym źródłem utrzymania tutejszych mieszkańców i na całym grzbiecie do dziś zachowały się rozproszone drewniane chałupy, pierwotnie szałasy pasterskie. Najwięcej mieszkańców osada liczyła w czasach Protektoratu, później duża część przeniosła się do wysiedlonych Sudetów, część łąk zalesiono, a niektóre szałasy zamieniły się w chaty turystyczne, jak Švarná Hanka czy Charbulák. Hodowla owiec na Gruniu trwa do dziś, a jej osobliwością jest hodowla zarodowa rzadkiej owcy wołoskiej.

Partie szczytowe i południowy stok grzbietu są trawiaste i oferują piękne widoki na Zadní hory, czyli na grzbiet między przełęczą Bumbálka a przełęczą Bílý kříž, zwany też Klokočovská hornatina, gdzie Beskidy stykają się ze słowackim Obszarem Chronionego Krajobrazu Kysuce. Droga grzbietem jest łatwa i bez dużych różnic wysokości, dlatego lubią ją piesi turyści i rowerzyści. Zimą dziewicze stoki zachęcają do wędrówek po zaśnieżonym krajobrazie zarówno pieszych, jak i narciarzy biegowych.

W tej chwili na Gruniu

Otwórz kamerę
Drewniany kościółek Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych na Gruniu

Drewniany kościółek na Gruniu

Kilkadziesiąt metrów od Domu św. Józefa stoi drewniany kościółek Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych. To zrębowy kościółek typu karpackiego, zbudowany przez osadników z górskich polan i nawiązujący do tradycji miejscowej architektury ludowej. Na jego miejscu od 1773 roku stała kamienna figura Matki Bożej Frydeckiej, którą postawił tu osadnik Šimon Tomeček. W 1847 roku wzniesiono nad nią drewnianą kaplicę i zaczęły się tu odbywać pielgrzymki. Dzisiejszy kościół pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych budowano od 1887 roku, ukończono go w 1890, a konsekrowano w 1891 roku.

Drewniana jednonawowa budowla jest zwrócona prezbiterium na wschód i ma typowe cechy późnych beskidzkich kościołów drewnianych. Obszerna kruchta jest oddzielona od równie obszernej nawy na planie prostokąta, przykrytej płaskim stropem. Pierwotny dach z gontu zastępuje dziś blacha, nad wejściem znajduje się niepozorna wieżyczka na sygnaturkę. Kościół ma 17 metrów długości i 10 metrów szerokości, a jego wieża mierzy 20 metrów.

Oprócz zachowanego wystroju wnętrza wzruszającą ciekawostką są domowe krzyże zawieszone w pobliżu ołtarza: gdy w miejscowości Staré Hamry budowano zbiornik zaporowy Šance, ludzie, którzy musieli wyprowadzić się z terenu przeznaczonego pod zalanie, przynosili krzyże i krzyżyki ze swoich chałup tutaj na wzgórze do kościółka i zostawiali je, być może z prośbą o opiekę w nowym domu, być może jako podziękowanie za chwile przeżyte w beskidzkich górach.

Ósmego października 2002 roku kościółek został uznany za zabytek. Okazjonalnie odprawiane są w nim msze święte, jego wnętrze sprzyja kontemplacji, a dzięki dobrej akustyce drewnianej nawy i dwugłosowym organom jest też wdzięcznym miejscem koncertów i śpiewu chóralnego. W niedzielę przed świętem Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych (24 maja) odbywa się tu odpust, który przywróciło nasze stowarzyszenie Most a Cesta.

Obserwacja gwiaździstego nieba przez duży teleskop w Beskidzkim obszarze ciemnego nieba

Beskidzki obszar ciemnego nieba

Gruň leży w samym środku Beskidzkiego obszaru ciemnego nieba, ustanowionego w 2013 roku. Punkt obserwacyjny Dark Sky Beskydy to jedyne miejsce w Czechach, gdzie przy sprzyjającej pogodzie można każdego wieczoru patrzeć w kosmos przez duże teleskopy astronomiczne, z dala od uciążliwych świateł miast. Znajduje się zaledwie kilka minut pieszo od chaty, na grzbiecie Grunia, na wysokości niecałych 900 metrów n.p.m.

W bezksiężycowe wieczory to miejsce jest najciemniejsze w kraju morawsko-śląskim. Dzięki wysokości, ciemnemu niebu i dużym teleskopom jest to zarazem najbardziej rozgwieżdżone miejsce w Czechach. Pokazy gwiaździstego nieba prowadzą doświadczeni astronomowie i przewodnicy. Rezerwacja z wyprzedzeniem na darkskybeskydy.cz.

Lysá hora z nadajnikiem nad zalesionymi grzbietami Beskidów

Lysá hora

1323 m n.p.m.

Lysá hora to najwyższy szczyt Beskidu Śląsko-Morawskiego, położony dokładnie na północ od grzbietu Grunia, między gminami Krásná, Malenovice, Ostravice i Staré Hamry. Sam wierzchołek nosi przydomek Gigula. Odchodzą od niego cztery ramiona: Malchor, Zimný (Zimní Polana), Kobylanka (Velký Kobylík) i Lukšinec. Szczyt jest ważnym węzłem szlaków turystycznych.

Góra i całe Beskidy zainspirowały czeskiego poetę Petra Bezruča do jego tomików wierszy. Imię Bezruča nosi też najstarszy turystyczny rajd pieszy w Europie, tak zwany Bezručův výplaz. Maryčka Magdónová, znana z jego wiersza, to postać literacka: na cmentarzu w Pražmie według tradycji pochowana jest kobieta, której los miał zainspirować poetę.

W masywie Lysá hora powstało kilka rezerwatów przyrody: Mazák i Mazácký grúnik, Malenovický kotel, Vodopády Satiny, Koryto řeky Ostravice, Ondrášovy díry (w gwarze laskiej Ondrašovy ďury) oraz inne, mniejsze, na obrzeżach masywu. Chronią one świerczyny z domieszką drzewostanów jodłowo-bukowych oraz obszary osuwisk stokowych.

W rezerwacie Ondrášovy díry znajdują się jaskinie pseudokrasowe i szczeliny, liczne także w innych częściach góry. W okolicy potoków Mazák i Řehucí powstały mniejsze formy skalne, a potok Satina wyróżnia się wodospadami. Szczyt Lysá hora w przeszłości poważnie ucierpiał wskutek przemysłowej wycinki lasu.

W 1880 roku na szczycie powstało schronisko Albrechta Habsburga. W 1935 roku dołączyło do niego schronisko Klubu Czeskich Turystów nazwane imieniem Petra Bezruča, choć sam Bezruč odwiedził tylko to tak zwane niemieckie i odmówił udziału w otwarciu czeskiego. W 1948 roku oba znacjonalizowano (schronisko Albrechta Habsburga przemianowano na Slezská chata), później połączono, a w latach 1972 i 1978 oba doszczętnie spłonęły.

Szczyt pozostawał potem przez długie lata bez schroniska turystycznego, odwiedzającym służył jedynie prowizoryczny bufet Šantán. Dzisiejsza Bezručova chata jest repliką pierwotnej: otwarto ją w 2015 roku, a prowadzi ją Klub Czeskich Turystów. Inny charakter ma Horská chata Lysá hora, pierwotnie kwatera dla robotników leśnych, oraz turystyczna noclegownia Kameňák dla maksymalnie 30 osób.

Na szczycie znajduje się też stacja czeskiego pogotowia górskiego (Horská služba), czynna w weekendy i święta. Od 1897 roku prowadzi się tu pomiary meteorologiczne (od 1954 roku w nowym budynku Czeskiego Instytutu Hydrometeorologicznego), a od 1980 roku działa tu nadajnik radiokomunikacyjny o wysokości 78 metrów, który stanowi charakterystyczną, choć kontrowersyjną dominantę szczytu.

W tej chwili na szczycie Lysá hora

Wszystkie kamery ze szczytu Lysá hora
Zalesiony szczyt Smrku, drugiej co do wysokości góry Beskidów

Smrk

1276 m n.p.m.

Smrk to druga co do wysokości góra Beskidu Śląsko-Morawskiego. Wraz z sąsiednim szczytem Malý Smrk i innymi pobocznymi wierzchołkami tworzy charakterystyczny masyw na północny zachód od Grunia.

Na szczycie i stokach rozciąga się Rezerwat Przyrody Smrk. Obowiązuje w nim zakaz rozpalania ognia, biwakowania, zbierania płodów runa i schodzenia ze ścieżek; prosimy zabrać śmieci ze sobą i zachowywać się cicho. Pół kilometra na południe od szczytu stoi chata myśliwska Klinská, a około 2 km szlakiem w stronę Podolánek, przy chacie myśliwskiej Hubertka, jest źródełko.

Widok ze szczytu jest ograniczony, panoramy otwierają się podczas podejścia (od strony miejscowości Ostravice). Na szczycie nie ma schroniska ani restauracji, dlatego Smrk nie należy do najczęściej odwiedzanych gór. Mimo to przychodzi tu wielu ludzi, bo jest jednym z najpiękniejszych miejsc w Beskidach. Pod szczytem stoi mały pomnik Johna Lennona, a nieco dalej mały pomnik Jana Palacha.

Zbiornik Šance w zalesionej dolinie Ostrawicy

Zbiornik wodny Šance

Zbiornik ukończony w 1969 roku jest źródłem wody pitnej dla regionu ostrawskiego, dlatego nie można się w nim kąpać ani uprawiać innych sportów. Nazwę dzieli ze wzgórzem Šance na południe od zapory, gdzie niegdyś stały umocnienia chroniące przed najazdami od strony węgierskiej. W pobliżu zbiornika prowadzi ścieżka dydaktyczna Masarykovo údolí.

O zbiorniku zaczęto mówić już na początku lat pięćdziesiątych: 26 sierpnia 1952 roku rząd zdecydował o zalaniu wsi, a o kształcie budowy decydowano w latach 1952–1954. Nie pomogły protesty ani petycje mieszkańców. Pod koniec lat pięćdziesiątych, gdy w miejscowości Staré Hamry dopiero co zakończono elektryfikację, los wsi był już przesądzony. Pod wodą zniknęły więc wszystkie zdobycze mieszkańców Hamrów i owoce modernizacji kwitnącej wsi, w tym nowy most, boisko, rozbudowa remizy strażackiej, świetlica, przebudowany ośrodek zdrowia, sala gimnastyczna, owczarnia i odnowiona obora.

Skończyła się też era kolei, która woziła miejscowych do pracy, a turystów do Hamrów i do miejscowości Bílá z całego regionu ostrawskiego i z Pragi; ostatni pociąg przejechał ze stacji Ostravice do stacji Bílá 11 stycznia 1965 roku. Ciekawostką jest, że w obliczu groźby budowy zbiornika w dolinie, w miejscowości Staré Hamry, nigdy nie powstała spółdzielnia rolnicza (JZD), dzięki czemu przetrwały tu dawne zawody: kołodziej, kowal, siodlarz.

Budowę rozpoczęto wiosną 1964 roku i głęboko wstrząsnęła ona dotąd dobrze funkcjonującą i samowystarczalną wsią: likwidowano sklepy i budynki, ale obiecana rekompensata nigdy nie nastąpiła. Trwały wyburzenia i przymusowe przesiedlenia mieszkańców. Zbiornik Šance oddano do użytku w grudniu 1969 roku. Korzyść z niego dla regionu ostrawskiego i jego mieszkańców jest niezaprzeczalna, ale okupiono ją ludzką tragedią i bezduszną likwidacją wsi, która do dziś nie podniosła się z ran.

Podstawowe dane techniczne: zlewnia zbiornika 146,4 km², długość zapory w koronie 342 m, maksymalna wysokość zapory 65 m, całkowita pojemność zbiornika 61,8 miliona m³, długość zalewu 7,6 km, szerokość zalewu 0,6 km, powierzchnia zalewu 337 ha, gwarantowany odpływ 2,3 m³/s.

Biały drewniany krzyż w lesie na rozdrożu Bílý kříž

Bílý kříž

910 m n.p.m.

Ważny węzeł szlaków turystycznych i miejscowość wypoczynkowa na przełęczy w grzbiecie granicznym ze Słowacją. Duży krzyż przy leśnej ścieżce przypomina dawne starcia przemytników ze strażą finansową.

Bílý kříž i Gruň to w Beskidach dobrze znane nazwy, chętnie i często odwiedzali je artyści szukający tu wypoczynku i inspiracji. Po lewej stronie drogi na Gruň zobaczą Państwo duży drewniany, pomalowany na biało krzyż, od którego pochodzi nazwa całej okolicy. Przypomina starcia między tutejszymi przemytnikami (šverci) a strażnikami finansowymi (finance, abšauři), a o jego powstaniu opowiada miejscowa legenda. W kierunku Grunia natrafią Państwo także na Eksperymentalną stację ekologiczną badającą wpływ zmian klimatu na lasy; można ją poznać po olbrzymich szklarniach, tak zwanych sferach.

Przełęcz leży na dawnym pograniczu Moraw i Śląska, a przemytnicze ścieżki prowadziły tędy niegdyś głównie z powodu soli i tytoniu. Dziś Bílý kříž jest jednym z głównych rozdroży szlaków grzbietowych: z Grunia dojdą tu Państwo żółtym szlakiem (5 km), a dalej można iść na Konečną, Bobek lub Sulov.

Przeczytaj legendę związaną z tym miejscem

Kaplica na szczycie Radhošť pod zachmurzonym niebem

Radhošť

1129 m n.p.m.

Szczyt Radhošť leży 4 km od przełęczy Pustevny. Jest bezleśny i otwiera jeden z najpiękniejszych widoków na panoramę Beskidów, Vsetínské vrchy, Jaworniki, Małą Fatrę i Tatry Zachodnie.

Na szczycie znajdą Państwo kaplicę św. Cyryla i Metodego, pomnik obu apostołów Słowian, krzyż i nadajnik telewizyjny. Idąc wylesionym grzbietem w stronę przełęczy Pustevny, mija się słynny posąg Radegasta. Masyw Radhošť jest poprzecinany licznymi jaskiniami pseudokrasowymi i bardzo chętnie odwiedzany przez turystów: prowadzi przez niego i na niego wiele szlaków turystycznych.

Więcej pomysłów na wycieczkę

Staré Hamry

Gmina na brzegu zbiornika Šance. Jej nazwa wskazuje, że kiedyś działały tu kuźnice wodne (hamry); część gminy z centrum dawnej wsi Staré Hamry zalały wody zbiornika. Wyróżniającym się zabytkiem jest pseudogotycki kościół z drugiej połowy XIX wieku z cmentarzem. Przy narożniku muru cmentarnego stoi pomnik Maryčki Magdónovej, postaci literackiej z wierszy Petra Bezruča, dzieło Augustina Handzela z 1933 roku. Przypomina Pieśni śląskie, dzięki którym Hamry stały się powszechnie znane.

Visalaje

Węzeł szlaków turystycznych i ośrodek górski niedaleko przełęczy Bílý kříž: ośrodek narciarski, pensjonat Beskyd i chata górska Visalaje.

Súlov

Szczyt między przełęczą Bílý kříž a osadą Doroťanka. Ścieżka wzdłuż krawędzi ściany skalnej prowadzi aż na wierzchołek Súlova na pograniczu morawsko-słowackim, do formy skalnej zwanej progiem mrozowym (mrazový srub). Leśna ścieżka wijąca się kilka kroków od skalnego urwiska jest romantyczna i tajemnicza. Również z tym miejscem wiąże się kilka legend.

Przeczytaj legendę związaną z tym miejscem

Rzeka Ostrawica

Największa rzeka Beskidów ma dwa źródłowe potoki: Biała Ostrawica wypływa spod szczytu Třeštík i przełęczy Bumbálka, Czarna Ostrawica spod przełęczy Bílý kříž. Już od średniowiecza dzieli kraj na Morawy i Śląsk (zachód i wschód). Czarna łączy się w dolinie z Białą i tworzy dziką i niebezpieczną Ostrawicę, którą ze względu na rwący nurt nazywano dawniej Ostrą. Wiąże się z nią legenda o powstaniu Czarnej Ostrawicy.

Ostravice to także gmina na pogórzu Beskidów: jazda konna, kryty basen, punkt wyjścia szlaków turystycznych.

Przeczytaj legendę związaną z tym miejscem

Bílá

Gmina w dolinie Białej Ostrawicy. Do ważnych zabytków należą drewniany kościół św. Fryderyka inspirowany architekturą skandynawską oraz zameczek myśliwski. Pod wzgórzem Zbojnická mieli się podobno spotkać przywódcy dwóch zbójnickich drużyn, Janosik i Ondraszek. Zimą działa tu ośrodek narciarski.

Rožnov pod Radhoštěm

Wołoskie Muzeum na Wolnym Powietrzu, kąpielisko, kryty basen.

Hukvaldy

Ruiny zamku, festiwal muzyczny Janáčkovy hudební slavnosti.

Štramberk

Wieża widokowa Trúba, domy z bali, Muzeum Zdeňka Buriana, jaskinia Šipka, cukiernicza specjalność štramberské uši (uszy ze Štramberka).

Kopřivnice

Muzeum techniki samochodowej, wieża widokowa na wzgórzu Bílá hora.

Wieża widokowa Súkenická

Widok od Jesioników aż po słowackie Rohacze.

Turzovka

Znane słowackie miejsce pielgrzymkowe na górze Živčáková.

Pieszo

Piesze wędrówki

Od wiosny do jesieni grzbiet Grunia oferuje niezliczone drogi i górskie ścieżki.

Prowadzą do znanych celów turystycznych, ale także w miejsca, do których ludzie zaglądają rzadziej. Widok na okoliczne wzgórza sprawia, że trudno nie ruszyć choć kilka kroków w ich stronę. Można wyruszyć pieszo, rowerem albo połączyć jedno z drugim. W drodze powrotnej można jeszcze pojeździć konno lub odświeżyć się na którymś z pobliskich kąpielisk; podpowiedzi są w zakładce Samochodem.

Punkt wyjścia wszystkich tras: Dom św. Józefa (DsJ).

1. Pieszo

A) Krótkie, łatwe trasy

Visalaje12 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → Smrkovina (, 2,5 km) → Visalaje, rozdr. (, 3 km) → Těšiňoky (, 3,5 km) → Poledňana (, 2 km) → Kozlena (, 1 km).

Těšiňoky9,5 km

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → ujście potoku Poledňana (, 3,5 km) → Těšiňoky (, 2 km) → Poledňana (, 2 km) → Kozlena (, 1 km) → DsJ (, 0,5 km).

Bílý kříž10 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Bílý kříž (, 4,5 km) i z powrotem.

Janikula4 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → parking przy stacji ratownictwa górskiego (Horská služba), dalej szosą. Na ostrym zakręcie iść prosto ok. 2 km do rozdroża Svornolka (dwie chałupy), gdzie drogę dojścia przecina żółty szlak. Żółtym w górę, z rozdroża Janikula z powrotem na parking przy DsJ.

Školeny6,5 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → jak na poprzedniej trasie; na rozdrożu Svornolka iść dalej ok. 1 km szosą. Przy chałupie po lewej stronie skręcić w lewo i podejść ok. 800 m do osady Školeny. Tu dochodzi się do niebieskiego szlaku z rozdroża Černá. Skręcić w lewo w stronę Janikuli i stamtąd żółtym z powrotem na Gruň.

B) Trasy średniej długości

Vyšní Mohelnice, Těšiňoky14,5 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Smrkovina (, 2,5 km) → Visalaje, rozdr. (, 3 km) → Vyšní Mohelnice, rozdr. ze szlakiem zielonym (, 2,5 km) → Těšiňoky (, 2,5 km) → Poledňana (, 2 km) → Kozlena (, 1 km) → DsJ (, 0,5 km).

Bílý kříž, Visalaje13,5 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Bílý kříž (, 4,5 km) → Visalaje (, 2,5 km) → Smrkovina (, 3 km) → Kozlena (, 2,5 km) → DsJ (, 0,5 km).

Visalaje15 km

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Bílý kříž (, 4,5 km) → Visalaje (, 2,5 km), na rozdrożu przy Drodze Krzyżowej dalej żółtym do rozdroża ze szlakiem zielonym i nim aż na Bílý kříž → Kozlena (, 4,5 km) → DsJ (, 0,5 km).

C) Trasy wymagające

Lysá hora27 kmTrasa w Mapy.com

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Bílý kříž (, 4,5 km) → Visalaje, rozdr. (, 2,5 km) → Vyšní Mohelnice, rozdr. (, 2,5 km) → Lysá hora (, 5,5 km) → Vyšní Mohelnice, rozdr. (, 5,5 km) → Těšiňoky (, 2,5 km) → Poledňana (, 2 km) → Kozlena (, 1 km) → DsJ (, 0,5 km).

Konečná18 km, większe przewyższenia

DsJ → Kozlena (, 0,5 km) → Bílý kříž (, 4,5 km) → Konečná (, 6,5 km) → Švarná Hanka (, 5 km) → Kozlena (, 1 km) → DsJ (, 0,5 km).

Czarna Ostrawica12,5 km, większe przewyższeniaTrasa w Mapy.com

DsJ → Janikula (, 1,5 km) → Černá, rozdr. (, 3 km), potem chwilę zielonym główną drogą, dalej wzdłuż rzeczki Czarna Ostrawica aż do rozdroża ze szlakiem niebieskim → Švarná Hanka (, 3 km) → Kozlena (, 1 km) → DsJ (, 0,5 km).

Staré Hamry, Janikula8 km, większe przewyższeniaTrasa w Mapy.com

DsJ → Staré Hamry, szkoła (, 4,5 km szosą) → Janikula (, 2 km) → DsJ (, 1,5 km).

2. Pieszo i autobusem

Bumbálka, Bílý kříž29 km

DsJ → Janikula (, 1,5 km) → rozdr. Černá (, 3 km), autobusem na Bumbálkę → Hluchanka (, 6 km) → Bobek (, 3,5 km) → Konečná (, 3,5 km) → Bílý kříž (, 6 km) → DsJ (, 5,5 km). Piękna trasa grzbietowa dla wytrawnych piechurów.

Bumbálka, Konečná20,5 km

DsJ → Janikula (, 1,5 km) → Černá, rozdr. (, 3 km), autobusem na Bumbálkę → Hluchanka (, 6 km) → Konečná (, 3,5 km) → Švarná Hanka (, 5 km) → DsJ (, 1,5 km). Dla wytrawnych piechurów.

3. Pieszo i samochodem

Bumbálka, dolina Velká Smradlavá17 km

Samochodem do miejscowości Bílá pod sklep Jednota (parking). Dalej pieszo obok drewnianego kościoła św. Fryderyka (sv. Bedřicha), po 300 m skręt w lewo na zielony szlak, obok Zámečku do doliny Velká Smradlavá (źródło siarkowodorowe): Bílá → dolina Velká Smradlavá (, 3 km) → Salajka (, 2,5 km) → Bumbálka (, 2,5 km) → chata Beskyd (, 2 km) → dolina Smradlavá (, 4 km) → Bílá (, 3 km).

Bobek, dolina Velká Smradlavá12,5 km

Bílá → dolina Velká Smradlavá (, 3 km) → Hluchanka (, 3 km) → Bobek (, 3,5 km) → Bílá (, 3 km).

Chata Beskyd, dolina Velká Smradlavá17,5 km

Bílá → dolina Velká Smradlavá (, 3 km) → Hluchanka (, 3 km) → chata Beskyd (, 4,5 km) → dolina Velká Smradlavá (, 4 km) → Bílá (, 3 km).

Radhošť, Pustevny8 km

Samochodem na Pustevny, dalej pieszo czerwonym szlakiem na Radhošť i z powrotem. Piękne widoki.

Na rowerze

Turystyka rowerowa

Łagodny grzbiet idealnie nadaje się na przejażdżki rowerowe, od krótszych pętli po bardziej wymagające wycieczki na okoliczne szczyty.

Punkt wyjścia wszystkich tras: Dom św. Józefa (DsJ).

Krótsze trasy

Ujście potoku Poledňana

DsJ → rozdr. Kozlena () → ujście potoku Poledňana () → Visalaje () → Bílý kříž () → DsJ ().

Bílý kříž, rozdr. ČernáTrasa w Mapy.com

DsJ → Bílý kříž (), w dół do doliny Czarnej Ostrawicy do wojskowego mostu (), skręcić w prawo na asfaltową drogę, rozdr. Černá, skręcić w lewo na główną drogę w kierunku Staré Hamry, po ok. 0,5 km skręcić w mniejszą asfaltową drogę, na skrzyżowaniu ze szlakiem żółtym prosto, na ostrym zakręcie droga łączy się z dużą drogą, skręcić w prawo do hotelu Charbulák () → DsJ.

Konečná, rozdr. Černá, Armaturka

DsJ → Bílý kříž () → Konečná () → rozdr. Černá (zob. trasa Bílý kříž, rozdr. Černá) → Staré Hamry (), dalej zielonym, skręcić w lewo na asfaltową drogę w kierunku chaty Armaturka, ski MSA, po prawej (na północnym stoku) trasa zjazdowa, podjechać do hotelu Charbulák → DsJ ().

Średnie trasy

Lysá horaTrasa w Mapy.com

DsJ → Bílý kříž () → Visalaje () → Vyšní Mohelnice () → Lysá hora () i z powrotem czerwonym. Po 2,5 km skręcić ostro w prawo na leśną drogę do zbiornika Šance (nie żółtym). Na rozdrożu ze szlakiem niebieskim w lewo asfaltową drogą wzdłuż zbiornika, Jamník. Dalej albo na Armaturkę i do Charbuláka (zob. krótsza trasa Konečná, rozdr. Černá, Armaturka), albo zielonym na parking i do hotelu Charbulák → DsJ.

Dłuższe trasy

Na dłuższych trasach odległość zależy od wybranego wariantu, dlatego nie podajemy łącznej liczby kilometrów.

Travný, zbiornik Morávka

DsJ → Bílý kříž () → Visalaje () → Vysoký Rykali (), za rozdrożem ze szlakiem żółtym skręcić w lewo na leśną drogę, trawers szczytu Travný, rozdroże ze szlakiem niebieskim, skręcić ostro w prawo w kierunku Malý Travný, rozdroże ze szlakiem zielonym, skręcić ostro w prawo, zjazd aż do żółtego szlaku w kierunku zbiornika Morávka, chata Salma, skręcić w prawo, najpierw niebieskim, dalej asfaltową drogą wzdłuż zbiornika, na skrzyżowaniu ze szlakiem żółtym prosto, wzdłuż rzeki Morávka do osady Juřičuna, skręcić w prawo wzdłuż potoku, a potem leśną drogą w kierunku Visalaje, Bílý kříž () → DsJ ().

Malý Polom, Slavíč i dalej

DsJ → Bílý kříž () → Malý Polom () → Slavíč (). Dalej drogi się rozdzielają: do zbiornika Morávka (, powrót zob. trasa Travný, zbiornik Morávka); na szczyt Lipí i do chaty Na Kotaři (), potem z powrotem niebieskim w kierunku Morávki, po 0,5 km skręcić w lewo na utwardzoną leśną drogę, dalej zielonym, dalej wzdłuż zbiornika Morávka; albo na Ostrý i Velką Kykulę przez Kalužný vrch (), chatę Ostrý () i Velką Kykulę (), tą samą drogą z powrotem przez Malý Polom i Bílý kříž.

Malý Polom, hotel Tetřev

DsJ → Bílý kříž () → Malý Polom () → Bukový vrch () → Velký Polom () → hotel Tetřev () i tą samą drogą z powrotem.

Konečná, Bumbálka, Salajka

DsJ → Bílý kříž () → Konečná () → Bobek () → Hluchanka () → szczyt Beskyd () → Bumbálka () → Salajka () → Mezivodí () → Bílá (droga asfaltowa) → rozdr. Černá (), dalej mniejszą asfaltową drogą do DsJ (zob. krótsza trasa Bílý kříž, rozdr. Černá).

Wycieczki

Samochodem

Dokąd wybrać się samochodem: zamki, muzea, wieże widokowe i kąpieliska w okolicy, a do tego jazda konna i kręgle.

Rožnov pod Radhoštěm38 km

Wołoskie Muzeum na Wolnym Powietrzu, kąpielisko, kryty basen.

Radhošť1129 m n.p.m.

Słynna góra Beskidów z kaplicą i rzeźbą świętych Cyryla i Metodego na szczycie, piękne widoki. W stronę Pustevny posąg Radegasta.

Hukvaldy35 km

Ruiny zamku, festiwal muzyczny poświęcony Leošowi Janáčkowi.

Štramberk37 km

Wieża widokowa Trúba, drewniane domy zrębowe, Muzeum Zdeňka Buriana, jaskinia Šipka, pierniki štramberské uši.

Kopřivnice34 km

Techniczne muzeum samochodów.

Bílá hora557 m n.p.m.

Wieża widokowa przy drodze Kopřivnice–Štramberk.

Wieża widokowa Súkenická25 km

Widok od Jesioników aż po słowackie Rohacze.

Konečná

Osada o wymownej nazwie (konečná to po czesku „końcowa“), ostatnia wieś na drodze z Moraw na Słowację (przejście graniczne). Posilić się można w międzynarodowej restauracji, górskiej chacie Pod Konečnou: czeska gospoda z urodziwą słowacką obsługą, płacić można w obu walutach.

Turzovka25 km

Znane słowackie miejsce pielgrzymkowe na górze Živčáková.

Gdzie się wykąpać

Horní Bečva

Zbiornik wodny.

Bílá

Małe kąpielisko, minigolf.

Rožnov pod Radhoštěm

Kąpielisko, kryty basen.

Zubří

Podgrzewane kąpielisko.

Frýdlant nad Ostravicí

Kąpielisko.

Hotel Montér, Ostravice

Kryty basen, tel. +420 558 682 108.

Hotel Odra, Ostravice 397

Kryty basen i sauna, tel. +420 558 682 287.

Hotel Petr Bezruč, Malenovice 327

Kryty basen ze słoną wodą, tel. +420 558 675 341.

Centrum sportowo-rekreacyjne Kotelna, Frýdlant nad Ostravicí

Kryty basen, wanna z hydromasażem, kabiny do masażu, tel. +420 558 439 684, +420 737 248 281.

Jazda konna

Ujeżdżalnia i klub jeździecki Malenovice

Nauka jazdy konnej, przejażdżki w teren, szkolenie dla jeźdźców z własnym koniem, dla dzieci jazda na kucyku.

Ujeżdżalnia Horní Bečva, Ráliška

Ujeżdżalnia Slavíč

Muchovice

Kręgle

Hotel Montér, Ostravice

Tel. +420 558 682 108, dla grających bezpłatny wstęp na basen.

Od grudnia do marca

Zima na Gruniu

Śnieg utrzymuje się na grzbiecie długo: stoki, wyciągi i trasy biegowe zaczynają się praktycznie za drzwiami chaty.

O ośnieżonym grzbiecie Grunia marzy niejeden narciarz. Dzięki wysokości śnieg pojawia się tu zwykle już na początku zimy i utrzymuje się do końca sezonu. Stoki, wyciągi i trasy biegowe zadowolą narciarzy na każdym poziomie, od początkujących (przede wszystkim dzieci) po doświadczonych. Zimowy Gruň to jednak nie tylko stoki i wyciągi: to przede wszystkim piękne miejsce w górach, do którego większość gości chętnie wraca.

Beskidy należą statystycznie do obszarów z najobfitszą pokrywą śnieżną w Czechach (Lysá hora to miejsce z największą roczną sumą opadów w kraju). Tereny biegowe i zjazdowe powyżej 700 m można więc wykorzystywać przez całą zimę, a śnieg utrzymuje się tu długo, aż do wiosny.

Tuż pod chatą

Gruňský ledovec

Społecznościowy wyciąg i stok na północnym zboczu Grunia prowadzi stowarzyszenie Gruňský ledovec z. s., które powstało jesienią 2020 roku z inicjatywy mieszkańców osady. Wyciąg Tatrapoma Kežmarok z 1986 roku ma 250 m długości, leży na wysokości 820 m n.p.m., a jego trudność odpowiada oznaczeniu od niebieskiego do zielonego: na stoku jeździ się od połowy lat osiemdziesiątych. Obok jest osobny tor do zjazdów na sankach i ślizgach, idealny dla rodzin z dziećmi.

Zwykle wyciąg działa od 9 do 16, a jazda wieczorna od 18 do 21, zgodnie z kalendarzem na stronie stowarzyszenia i życzeniami społeczności. Dla grup powyżej 10 płacących osób stowarzyszenie uruchamia wyciąg na zamówienie również poza zwykłymi godzinami, co przydaje się, gdy mieszkają Państwo na samej chacie.

Na stoku odbywają się też Międzynarodowe Mistrzostwa Republiki Czeskiej w narciarstwie historycznym, zwykle w styczniu: historyczny sprzęt i widowisko atrakcyjne dla widzów, organizowane przez stowarzyszenie Elegant.

Godziny działania i ceny na grunskyledovec.cz
Mapa tras zjazdowych i wyciągów Ski Parku Gruň

Ski Park Gruň

dawniej SKI MSA, Gruň

Ośrodek na północno-wschodnim zboczu Grunia w dolinie potoku Poledňana, dolna stacja na wysokości ok. 750 m n.p.m. (Staré Hamry 51), górna część przy grzbiecie. Oferuje 6 tras zjazdowych (3 czerwone, 2 niebieskie i 1 stok dla dzieci) o łącznej długości 3,86 km, dwuosobową kolej krzesełkową o długości 550 m, dwa wyciągi i wyciąg linowy dla dzieci, o łącznej przepustowości 3000 osób na godzinę. Stoki są codziennie ratrakowane, dwie trasy mają homologację do zawodów.

W ośrodku działa szkoła narciarska i snowboardowa, wypożyczalnia, serwis, a także noclegi i restauracja. Wcześniej funkcjonował pod nazwą SKI MSA, Gruň. Dzięki położeniu na grzbiecie od grudnia do marca zwykle leży tu stabilna pokrywa śnieżna. Aktualne godziny otwarcia i ceny są podane na stronie ośrodka.

Górna kamera

Aktualne warunki
skipark-grun.cz
Mapa tras zjazdowych ośrodka narciarskiego SKI Bílá

SKI Bílá

dawniej SKI Vítkovice, Bílá

Większy ośrodek narciarski w dolinie, oddalony od chaty ok. 10 km samochodem przez Staré Hamry. Oferuje 8 tras zjazdowych i kolejne 4 w Mezivodí, ponad 5 km codziennie ratrakowanych i naśnieżanych stoków oraz sześcioosobową, podgrzewaną kolej krzesełkową Zbojník II. Jazda wieczorna odbywa się po stronie południowej codziennie oprócz niedzieli od 18 do 21, po stronie północnej od wtorku do soboty w tych samych godzinach. W ośrodku jest szkoła narciarska i wypożyczalnie.

Trasy biegowe o długości 10, 16, 20 i 33 km są przygotowywane maszynowo zwykle we wtorki i w piątki oraz po spadnięciu ok. 20 cm śniegu.

Bílá, panorama

Aktualne warunki
skibila.cz

Trasy biegowe

Większość tras w okolicy nie jest regularnie utrzymywana, dlatego ich przebieg i długość są tylko orientacyjne. Prosimy przestrzegać zasad poruszania się w terenie: nie wyruszać bez dobrej mapy i odpowiedniego ubrania, nie przeceniać swoich sił, a przed wyjściem na narty biegowe lub na stok dać znać znajomym albo obsłudze chaty, dokąd się Państwo wybierają i kiedy wrócą. Prosimy nie niszczyć śladu chodzeniem pieszo ani psami puszczonymi luzem. Zjeżdżający narciarz ma w śladzie pierwszeństwo przed podchodzącym, przy mijaniu w jednym śladzie należy ustąpić w prawo. Biegacz z przodu nie musi zwalniać śladu temu z tyłu, jeśli nie grozi niebezpieczeństwo wypadku.

Wyjątkiem jest główny odcinek grzbietowy Gruň, Bílý kříž, Doroťanka: od sezonu 2023/2024 przygotowuje go maszynowo stowarzyszenie Gruňský ledovec z. s., wolontariacko i przy wsparciu kraju morawsko-śląskiego. Aktualny stan śladu można sprawdzić na mapy.cz (warstwa zimowa) lub na bilestopy.cz. Trasy grzbietowe łączą się z siecią Beskydská magistrála, czyli ok. 300 km przygotowywanych tras w dziewięciu rejonach Beskidów.

Punkt wyjścia poniższych tras: Dům sv. Josefa (DsJ).

1) W kierunku Velký Polom

Malý Polom i z powrotem22 km

DsJ → rozdr. Bílý kříž (, 5 km) → Malý Polom (, 6 km) i tą samą drogą z powrotem.

Malý Polom z wypadem na Słowację27 km

Za szczytem Malý Polom (11 km) w prawo 2,5 km czerwonym, z niego skręcić na niebieski, a po 2 km na zielony. W słowackiej osadzie Žižkovci (5 km) skręcić w prawo do osady Marejkovci (2 km) i dalej leśną drogą z powrotem do granicy państwowej (4 km). Powrót niebieskim przez Bílý kříž.

Do hotelu Tetřev49 km

Ze szczytu Malý Polom (11 km) dalej czerwonym w prawo na Velký Polom (11 km), do hotelu Tetřev (2,5 km) i z powrotem.

Do chaty Slavíč38 km

Za szczytem Malý Polom (11 km) w lewo czerwonym do chaty Slavíč (8 km) i z powrotem.

Z chaty Slavíč do zbiornika Morávka60 km

Dla niezmordowanych: niebiesko znakowaną, przygotowaną trasą biegową do zbiornika Morávka (11,5 km) i tą samą drogą z powrotem albo dalej trasą utrzymywaną i znakowaną na zielono za zaporą zbiornika Morávka, która wznosi się zboczem szczytu Travný.

Z chaty Slavíč do chaty Kozinec61 km

Czerwonym, za szczytem Kalužný vrch (4 km) w prawo niebieskim przez chatę Ostrý (3,5 km) do chaty Kozinec (5,5 km) i z powrotem.

Z chaty Slavíč do chaty Javorový68 km

Czerwonym przez Kalužný vrch (4 km), za szczytem Smrčina w prawo niebieskim przez Javorový vrch (9 km) do chaty Javorový (2,5 km) i z powrotem.

Z chaty Slavíč do chaty Na Kotaři69 km

Czerwonym przez Kalužný vrch (4 km) do chaty Ropička (9 km) i chaty Na Kotaři (3 km) i z powrotem.

2) W kierunku Visalaje

Lysá hora34 km

DsJ → rozdr. Bílý kříž (, 5 km), w lewo czerwonym do rozdr. Visalaje (2 km), dalej czerwonym na szczyt Lysá hora (10 km) i z powrotem.

Travný43–44 km

Z rozdroża Visalaje zielonym do hotelu SME (1 km), stąd biegnie znakowana na zielono, utrzymywana trasa biegowa zachodnim zboczem szczytu Travný, chata V Travném (4 km), rozdroże ze szlakiem niebieskim (10 km). Z powrotem tą samą drogą (44 km) albo przez szczyt Travný niebieskim (4,5 km) i zielonym do rozdr. Visalaje (9,5 km), rozdr. Bílý kříž (2 km), DsJ (5 km), łącznie 43 km.

3) W kierunku Konečná, Bobek, Bumbálka

Pętla przez Konečną i Bobek29 km

DsJ → Bílý kříž (, 5 km) → chata Doroťanka (, 4 km) → chata Pod Konečnou i chata Na Baraní (5 km) → Bobek (4 km), dalej niebieskim do skrzyżowania trzech dróg (2 km), zjechać z niebieskiego w prawo aż do zielonego (3 km). Z rozdr. Černá (1 km) niebieskim i dalej żółtym na Janikulę (3,5 km) i do DsJ (1,5 km). Można też jechać niebieskim aż do miejscowości Bílá (2 km), gdzie jest chata i hotel.

Bumbálka i dalej50 km

Ze szczytu Bobek czerwonym do chaty Kmínek (7,5 km), chaty Sněžná (0,5 km), hotelu Masarykova chata (1 km), chaty Bumbálka (1,5 km) i z powrotem przez rozdr. Černá.

Przez cały rok

Zdjęcia z okolicy

Kilka ujęć tego, jak Gruň i okoliczne grzbiety wyglądają w różnych porach roku.

W ciągu roku

Wydarzenia na Gruniu

Trzy, dla których warto tu przyjechać.

Gruň náš šumný jediný

Całodniowe rodzinne święto gminy Staré Hamry, tradycyjnie w ostatnią sobotę sierpnia. Muzyka, konkursy dla dzieci i dorosłych, rękodzieło, produkty z owiec i zwiedzanie kościółka.

Narciarstwo historyczne

W styczniu stok wyciągu Gruňský ledovec zamienia się w historyczne widowisko: międzynarodowe mistrzostwa w narciarstwie historycznym organizuje stowarzyszenie Elegant.

Odpust przy kościółku

W niedzielę przed świętem Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych (24 maja) przy drewnianym kościółku odbywa się odpust, który przywróciło nasze stowarzyszenie Most a Cesta.

Ustalmy szczegóły pobytu

Prosimy zadzwonić pod numer +420 731 604 114 lub napisać do nas. Odpowiemy najszybciej, jak to możliwe.